Yerli ve Milli Bir Sosyal Medya

Yerli ve milli bir sosyal medya mümkün mü? Dersiniz.

Digital Age Dergisi Ekim sayısı için kaleme aldığım makaleyi yazımda bulabilirsiniz.  

Yerli ve milli bir sosyal medya

Tanıklık ettiğimiz çağ, bilişim çağının da ötesine geçti, sosyal ağlardaki büyüme ise global bir fenomen. Öte yandan ABD ürünlerine karşı başlatılan boykotun derinleşmesi ile birlikte zaman zaman akıllara düşen soru geri geldi “Yerli ve milli bir sosyal medya” mümkün mü?”

ABD’nin Türkiye’ye yönelik yaptırımlarının ardından ülkemizde ABD ürünlerine karşı başlatılan boykotta ilk etkilenenler “her kriz döneminde milli geleneğimiz haline geldiği üzere” reklam sektörü ve yayıncılar oldu.

 

#ABDyeReklamVerme 

#ABDyeReklamVerme kampanyası ile birlikte Türk Havayolları ve Türk Telekom, ABD’li şirketlere reklam vermeyeceğini açıkladı. Ardından pek çok firma medya reklam planlarında Google, Facebook, Instagram, Twitter ve YouTube’a ayrılan bütçeyi tamamen kaldırdığını duyurdu. 2017 yılında Türk şirketlerinin bu mecralara 1.05 Milyar dolar reklam verdiği biliniyor. İç piyasada daha şimdiden ekranımıza daha fazla rakip yabancı firmanın reklamının düştüğünü görülüyor.

Twitter üzerinden yürütülen hashtag altında birleşen (6-14 Eylül tarihleri arasında 128 farklı kullanıcı tarafından 187 tweet atıldı) kullanıcılar, markalardan destek taleplerini dile getirdi. Talebin geldiği mecranın menşei ve mevcut çalışan algoritması düşünüldüğünde durum ironik. Bu ironi iki markanın twitter hesaplarının takipçi kaybı ile sürüyor. Türk Havayolları’nın son bir ayda yaşadığı kullanıcı kaybı 420 bin seviyesinde. Yeni personel üniformalarını İtalyan bir modacıya yaptırmaları ve şu aralar mevcut mecraların en iyi kampanyalarının seçildiği bir ödül töreninin ana sponsor olarak yer almaları ise manidar. Bu kararın etkisini, artısını ve eksisini daha çok konuşacağız, tıpkı sektöre olacak etkileri gibi.

 

Sektör olarak krizin olmadığı bir dönem yaşamadık.

Türkiye’de sosyal medya ve dijital reklam ajanslarının büyüyen bir performansı var. Krizin etkisiyle şimdi bütçeler azalacak, beklentiler yükselecek. Bazı ajanslar küçülecek veya birleşecek. Bazıları ise kapanacak ve ardından işsiz kalan çalışanlar bırakacak. Kriz zamanlarında sorumluluk alan ve tüketici ile iletişim hattını açık tutan markalar ise hep kazandı ve kazanmaya devam edecek.

Tüm dünyada dengelerin değiştiği günümüzde, pazarlamanın merkezinde ürün yerine artık tüketici var. Hedeflemeniz, bütçenizle kaç kişiye ulaştığınız çok önemli. Bir marka olarak değişen ve gelişen iletişim dünyasında alacağınız önlemler her zamankinden daha kıymetli hale gelecek.

Sosyal medya platformları yıllar içerisinde gelişti. Sınırları kaldırdı, rekabeti artrdı, daha fazla kişiye erişmeyi ve daha çok satış yapmayı mümkün kıldı. Yeni pazarlama kanalları açan ve yeni kariyerler inşa edilmesine olanak sağlayan platformlar mobil cihazlarımızın baştacı haline geldi. Peki internet ve sosyal medya kullanım yaygınlığı açısından listelerin tepelerini zorlayan ve yükselen bir değer olan ülkemizde “yerli ve milli bir sosyal medya” mümkün olur mu dersiniz?

 

Tüm dünyada yaygın kullanılan platformların Çin’de bir karşılıkları var.

Yerli ve milli bir sosyal medya mümkün mü?

 

Yerli ve milli bir sosyal medya konusunda en etkili örneklerden biri olan Çin ekosistemine bakabiliriz.

Bilgi tüketimi hızla gelişiyor ve temel bir güç kaynağı olarak Çin’e hizmet ediyor.

2017 yılında, Çin’in dijital ekonomisi yıllık bazda % 20.3 artışla 27,2 trilyon Yuan’a çıktı ve GSYİH’nın % 32,9’unu oluşturdu. 802 milyon kullanıcıya hizmet veren Çin sunucularına yapılan girişlerin yüzde 98.3’ü mobil ağlar üzerinden sağlanıyor.

VPN yasağı burada dış dünyayla ilişkiyi kesen bir duvar örüyor. Çin’de Facebook, Twitter, Instagram, YouTube ve diğer bazı yaygın sosyal mecralar kullanılmıyor. Bu yasaklar Tencent, Wechat, Weibo gibi platformların ortaya çıkmasına imkan tanıdı. Platformların hemen tümü Çin’e özgü bir taklitçi zihniyetle hayata geçti, şimdilerde ise pek çok yeniliğe öncülük ediyor.

Tüm dünyada yaygın kullanılan platformların Çin’de bir karşılıkları var. İşte bunlardan bazıları.

 

 

Tencent

Çevrimiçi sosyal oyunlar, müzik, alışveriş, mikroblog, film – grup ve sesli sohbet yazılımı sağlayan Tencent, 1 milyar aktif aylık kullanıcıya sahip. Oyun sektörü tüm dünyada yükselen değer ve Tencent neredeyse tüm oyun sektörününü domine ediyor.

WeChat

WeChat, ortak bir iletişim platformunun ötesinde alışveriş, para transferi, yatırım, rezervasyon ve çok daha fazlasını yapabileceğiniz bir mobil iletişim aracı. Çinli kullanıcılara ve reklam verenlere özel birtakım uygulamalar da geliştiriyor. Özel promosyon, puan, ödül ve sadakat kartı tanımlama bu uygulamaların en başında geliyor.

Sina Weibo

Sina Weibo, Çin’in Twitter’ı. 2017 itibarıyla, aylık 392 milyondan fazla aktif kullanıcısı var. Weibo, Çin’de pazarlama konusunda ana platform konumunda. Weibo tema kampanyaları ve influencer çalışmaları ile öne çıkıyor.

Baidu Tieba

Baidu Tieba, Çin arama motoru şirketi Baidu’nun sağladığı en büyük Çin iletişim platformu. Burada topluluk sayfalarındaki ilgi gruplarına ulaşılarak reklam veriliyor. Hedefleme konusunda nokta atışı yaptığı en çok konuşulan özelliği.

 

Çin’de bu ana akım sosyal medya platformlarının yanı sıra, farklı hedef kitlelere ve işlevlere sahip olan Douban, Zhihu ve video platformları gibi birçok sosyal mecra da yer alıyor. Tüm platformların ortak özelliği kusursuz hedefleme ile kullanıcı erişimi ve konum özelliğinin aktif kullanımı. Bu özellikler şu an bizim kullandığımız sosyal mecraların ötesinde bir takip ve analizi beraberinde getiriyor. Bu yapı e-ticaret platformları için uçtan uca performans yönetimi, hedefleme, temel verilere bağlanma, izleme ve analiz etme noktasında mükemmel bir kaynak sağlıyor. Tüm bu özellikler sosyal medya ve e-ticaret platformları arasındaki mesafeyi de kısaltıyor.

Global yapıdan çıkıp kendi sınırları içerisinde kalan Çin ekosistemi özetle bu yapı üzerinde ilerliyor. Sınırları kapalı ama önde oldukları alanlar var. Başarı formülleri ise “yasakların etkisi ile mecburiyet olsa bile” tüketici talebi ve deneyim ile ilgili temel kuralları belirleyip, sosyal medyayı kullanmanın yeni yollarını aramaktan geçiyor. Her ne kadar buna taklitçilik ile başlasalar bile şu an yeniliklerin öncüsü konumundalar.

 

Yerli ve milli bir sosyal medya mümkün mü? Sınırlarımıza geri döndüğümüzde biz bunu başarabilir miyiz?

Gereklilik noktasında başlangıç noktasındaki bir girişime bile ilk önce global düşün diyoruz. Globalden uzaklaşmayı ve ne sınırlanmayı ne de yasaklanmayı elbette istemiyoruz. Elde alternatif var mı? Yok. “-meli, -malı” diye konuşmaya çenesi güçlü bir toplum olarak bayılıyoruz.

Alternatif üretebilecek ve ilk yerli sosyal medya platformunu çıkarmaya en yakın markanın Turkcell olduğu aşikar. Paycell, BiP, yaani, fizy gibi pek çok uygulama servisini bir arada sunan iletişim ve teknoloji şirketinin, daha önce gördüklerimizin ötesinde başarıya ulaşabilecek ve hem pazarlama hem de sosyal mecra olarak kullanılabilecek bir platformu hayata geçirmesi sürpriz olmayacaktır.

 

Sosyal medya çağında dilimiz çaresiz mi kalıyor dersiniz!?

Digital Age Dergisi Ağustos sayısı için kaleme aldığım “Sosyal medya çağında dilin çaresizliğibaşlıklı makaleyi aşağıdaki yazımda bulabilirsiniz. 

 

Sosyal Medya Çağında Dilin Çaresizliği

 

Fayda görmeniz dileğiyle.

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir