Sosyal Medyanın Neden Blockchain’e İhtiyacı Var?

Sosyal Medyanın Neden Blockchain’e İhtiyacı Var?  konusunu ele aldığım dosyanın tamamını Blockchaintime Dergisi Sonbahar 2019 sayısında bulabilirsiniz.

Blockchaintime Dergisi Sonbahar 2019 sayısı çıktı.

Bu sayıda sizin için sosyal medyanın blockchain teknolojilerine neden ihtiyaç duyduğunu, bu alanda doğabilecek fırsatları, nasıl bir değişim rüzgarı yaratacağını, global trendler ve mevcut blockchain tabanlı sosyal medya platformları eşliğinde anlatmaya çalıştım. 

Blockchaintime Dergisi Sonbahar 2019 Sayısı

Blockchaintime Dergisine Dergilik üzerinden ulaşabilir, Dergi Aboneliği sayfası üzerinden siparişinizi verebilirsiniz.

Dergilik Uygulaması

Tablet veya mobil cihazınızda kullanabileceğiniz uygulama dergi taşıma derdine son veriyor. iOS ve android cihazınız için ücretsiz indirebileceğiniz uygulama üzerinden Blockchaintime Dergisi İlkbahar 2019 sayısına ulaşabilirsiniz.

iOS Cihazlar için Turkcell Dergilik Uygulaması

Android Cihazlar için Turkcell Dergilik Uygulaması

Sosyal medya şirketleri hali hazırda blockchain teknolojisine büyük bir ilgiyle yaklaşıyorlar.

Sosyal Medyanın Neden Blockchain’e İhtiyacı Var? 

Son bir yıldır yaşadığımız olaylar, sosyal medyanın kendine has sorunları olduğunu gözler önüne serdi. Blockchain ise bu platformların ardındaki şirketler için güçlü çözümlere sahip. Bu çözümler, merkezi olmayan bir modelin amaca uygun sosyal medya platformları yaratabilmek için uzun vadede bir çare olabileceğine işaret ediyor.

Bu yazımda; sosyal medyanın blockchain teknolojilerine neden ihtiyaç duyduğunu, bu alanda doğabilecek fırsatları, nasıl bir değişim rüzgarı yaratacağını, global trendler ve mevcut blockchain tabanlı sosyal medya platformları eşliğinde anlatmaya çalıştım. 

Hazırsanız başlayalım… 

Sosyal medya şirketleri hali hazırda blockchain teknolojisine büyük bir ilgiyle yaklaşıyorlar. Hedefleri firmadan firmaya değişse bile, bu teknolojiye olan ilgilerinin nedeni her zaman net değil. 

Sosyal ağlar, insanları eşdüzeyde birbirine bağlamak ve bu bağı güçlü tutmak için tasarlanmıştı. Blockchain tam olarak aynı amaca hizmet ediyor. 

Bu eşleşme doğal bir süreç, öte yandan Telegram’ın 1.7 milyon dolarlık token satışına bakacak olursak, yakın dönemde manşetlere taşınacak daha pek çok gelişmenin yaşanacağını öngörebiliriz.

Telegram’ın beklenen kripto parası Gram’ın halka açık satışı 10 Temmuz’da Liquid’de başlamıştı. Toplamda 12.5 milyon Gram satılacağı ilan edilmiş, 4 dolar değer biçilen kripto para birimi için minimum yatırım miktarı 5 Gram olarak belirlenmişti. 

Yine de, burada daha büyük bir resim ve elde edilecek daha büyük bir kazanç söz konusu. Blockchain elbette yalnızca sosyal medya şirketlerinin karşılaştığı ciddi problemleri çözmekle kalmayacak. Ayrıca sosyal ağların tarihinde yeni bir dönemin başlamasına önayak olacak. 

Sosyal ağlar, kullanıcıları birbirine bağlamak için kullanılıyor.

Yeni Bir İş Modeli

50 milyon kişinin özel/gizli datalarını çeşitli yöntemlerle facebook uzerinden toplayıp, son Amerikan seçimlerinde Donald Trump’ın kazanması için kullandığı iddiasıyla sorgu altında olan Cambridge Analytica, geçtiğimiz yıl bu zamanlar gündemin merkezindeydi. Bu çalışmalardan etkilenen diğer bir seçim ise Brexit kampanyasıydı.

Cambridge Analytica skandalının bir bomba gibi düşen etkisi bu yıl sakinleşmişken, yaşanan süreç konvansiyonel sosyal medya platformlarında yükselen tansiyona işaret etmişti. 

Sosyal ağlar, kullanıcıları birbirine bağlamak için kullanılıyor. Fakat tüm halka açık şirketlerde olduğu gibi onların da görevi “hissedarların kazançlarını maksimize etmek” ve sahiplerine hesap vermektir. Eğer kullanıcılarınızdan belli bir üyelik ücreti tahsil etmiyorsanız, gelir elde edebileceğiniz pek çok farklı yol bulursunuz. 

Bu dinamikler, kullanıcı bilgilerinin siyasi kampanyalar dahil olmak üzere reklam amaçlı kullanılmasıyla sonuçlanmıştı. Facebook’a gösterilen tepkilerin bu kadar büyük olmasının nedeni, bu sürecin çok karışık hale gelmesi ve kendileri için ne kadar önemli olduğunun farkına bile varmadıkları bir niş demografinin hedeflenmesiydi. 

Sosyal Medya Kullanıcıları ve Sahipleri Arasındaki Çıkar Çatışması

Dağıtık dosya depolama yöntemlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte blockchain teknolojisi, tamamen merkezi olmayan bir modeli uygulamaya sunuyor: “Hissedarı, hatta geleneksel şirket yapısı olmayan kullanıcı sahipli bir sosyal medya”. Bu şu an için teoride mümkün olsa da, sıfırdan böyle bir platform yaratmak ve sunmak oldukça zorlayıcı bir süreci beraberinde getiriyor. 

Bu nedenle, kripto para cüzdanlarının mesajlaşma, news feed ekranı ve depolama gibi sosyal medya benzeri özelliklere sahip olması, yakın dönem için çok daha olası görünüyor. 

Büyük sosyal medya şirketleri de muhtemelen yeni bir operasyonun içerisinde olacaklar. Ancak yine de blockchain pek çok devasa avantaj sunuyor, kişisel bilgilerin çekilmesine dayanmayan yeni gelir kaynaklarıda bunun en başında geliyor.

Geniş bir sosyal ağ, yüz binlerce hatta milyonlarca potansiyel müşterilerden oluşan bir kullanıcı tabanı sunuyor.

Sosyal Kripto

Blockchain teknolojisini sosyal medya platformlarına uyarlamak, yalnıza görsel ve benzeri bilgileri paylaşmaya değil aynı zamanda farklı çevrimiçi hizmetler üzerinden ödeme yapabilmeyi de mümkün kılıyor. Ayrıca bu teknoloji, bir platform üzerinden para kazanabilmek için farklı yöntemleri de beraberinde getiriyor. Geniş bir sosyal ağ, yüz binlerce hatta milyonlarca potansiyel müşterilerden oluşan bir kullanıcı tabanı sunuyor. Bu rakamlar, bitcoin dahil olmak üzere en büyük blockchain platformunu katlıyor. Bu da uygulanacak herhangi bir uyarlamanın şirket adına çok önemli gelir kaynakları elde edeceğine işaret ediyor.

Bir sosyal medya platformuna entegre edilmiş kripto paralar, kullanıcı dünyanın neresinde olursa olsun, mikro ödemelerden, ev ya da araba satışı gibi büyük alışverişlere kadar kullanıcılar arasında anında ödeme yapılabilmesine olanak tanıyor. Bu entegre kur, platformun ekosistemi içerisinde, bağış, havale, kampanyalara ödeme, uygulamalar – oyunlar veya güncellemeler, freelance çalışanlara kaynak sağlamak ve daha pek çok şey için geçerli ödeme metodu olabilir. 

Sosyal ağ şirketleri için bunun değerini görmek zor olmasa gerek… Zaten kullanıcılarının hayatındaki pek çok şeye müdahil olmuşken, çevrimiçi bir cüzdan haline gelmek bunun doğal bir sonucu olacaktır.

2020’de kullanıma geçmesi planlanan Libra’nın, sosyal mecrada gerçekleştirilen çevrimiçi finansal işlemleri kolaylaştırması bekleniyor. Libra, çay – kahve ısmarlamaktan ulaşım araçlarını kullanmaya kadar her alanda kullanılması ve maliyetinin düşük olması ile dikkat çekiyor. Facebook finansal hizmetlere erişemeyen kişilere, Calibra adı verilen bir uygulama ile para biriktirebilme imkanı da vermeyi planlıyor. Araştırmalarında yetişkinlerin yaklaşık yarısının aktif bir banka hesabı olmadığını tespit eden Facebook, bu boşluğu kripto para Libra ve dijital cüzdan Calibra ile doldurmayı hedefliyor. Böylelikle finansal sisteme entegre olamayan kullanıcılar, yeni sistemle akıllı telefon ve sosyal ağ vasıtasıyla tanışacak. 

Örnek bir kullanımı Facebook’un, 2020 yılında piyasaya süreceği kripto para birimi Libra üzerinden tarif etmek gerekirse; 

Diyelim ki arkadaşlarınızla bir buluşma ayarlamak istiyorsunuz. Facebook kapsayıcı etkisi sebebiyle muhtemelen bu sürece başlayacağınız ilk alan olacaktır. Yeni bir grup oluşturup arkadaşlarınızı davet ettikten sonra herkese uygun bir restoran aramaya başladınız. Arama sonuçlarınızda Libra ile ödeme yapabileceğiniz birkaç uygun restorana rastladınız. Yapılan yorumlar oldukça iyi. Üstelik başka kullanıcılar, restorana dair bilgi veren ve hangi yemekleri denemeniz gerektiğini söyleyen yorumculara bağış da yapmışlar. 

Restorandan rezervasyon yaptırdınız, arkadaşlarınızla keyifli bir akşam geçirdiniz ve gecenin sonunda akıllı telefonunuzdan Libra kullanarak hesabı ödediniz. Ertesi gün, yine Libra kullanarak hesabı arkadaşlarınız arasında bölüştürdünüz. Başka bir deyişle, arkadaşlarınızı bir araya getirmekten ödeme işlemine kadar ilerleyen tüm bu süreç tek bir sosyal ağ ve ona entegre edilmiş dijital para üzerinden gerçekleştirildi.

Blockchain teknolojisi şu anda pek çok farklı sektörde bozulmalara sebep oluyor ve bu bozulmaların önemli bir parçasının sosyal medya tarafında gerçekleşiyor.

Yeni Bir Gelir Modeli

Prensipte bu oldukça güçlü bir fikir gibi görünse de, hangi blockchain çözümünün kullanılacağı, ne tür bir kripto para modelinin sistemde daha iyi çalışacağı ve sosyal ağların nasıl para getirir hale geleceği gibi cevaplanması gereken pek çok soru var.

Blockchain yaklaşımı

Yüksek verimli bir blockchain, sosyal ağlar gibi uygulamalar için olmazsa olmazlardan biri. En hızlı blockchain’ler günümüzde, “ihtiyaç duyulan kapasiteye sağlamak için sidechain’ler kullanılıyor olsa da”, saniyede yüzlerce işlem gerçekleştirebilme gücüne sahip. Ayrıca finansal mahremiyetle ilgili de sorular bulunduğu için belli bir dereceye kadar anonimlik gerekebilir. Aynı zamanda, sosyal medya şirketlerinin, ihtiyaçları karşılamak adına blockchain üzerinde bir kontrol ya da gözetim uygulaması gerekebilir. Özel ya da açık bir blockchain bu sistemler için uygun ancak yine de izinli defter kullanımı hem kontrol hem de hız anlamında fayda sağlayabilir. 

Kriptopara Türü

Sosyal ağların bir blockchain kuru sağlayabilmeleri için en az iki yol bulunuyor. 

Bunlardan ilki, paranın değerinin açık pazar tarafından belirlendiği bitcoin benzeri geleneksel bir yaklaşımı tercih etmek. Bunu kullanmak, şirketi bazı sorumluluklardan kurtarırken, fiyatlandırma sırasında bazı karmaşıklıklara yol açabilir ve volatilite sebebiyle kullanıcı tarafında büyük risk yaratabilir. 

Daha geniş oranda kabul görecek yaklaşım ise hazineyi koruyarak rezervlerde bire bir karşılığı olacak, sigortalı hesaplarda tutulan ve özel ödeme ağ geçitlerinden transfer edilen şirkete özel bir kur yaratmak olabilir. Örneğin bir Libra, bir Amerikan dolarına karşılık gelebilir. 

Libra’nın, tek bir varlık yerine dolar ve euro gibi para birimlerine bağlı olması ilginç bir özellik. Fiyat istikrarına yönelik Libra, diğer kripto paraların aksine bilinen para birimleri gibi işlem görmesi için tasarlanıyor.

Gelir modeli

Blockchain sisteminin para kazanılabilir hale getirilmesi için birkaç yoldan bahsedilebilir. Facebook’un kendi parasını basmayacağını varsayarsak (ki bu durumda yeni basılan paralar için farklı formatlarda darp ücreti ödemesi gerekir).  

Yekünler, transfer edilen paranın Libra’ya dönüştürülmesinden sorumlu olacak ve bu dönüşümden dolayı komisyon farkı oluşabilir. Ayrıca kullanıcılar arasında para transferi yapıldığında küçük bir işlem ücreti alınabilir. Bunun için bir taban fiyat belirlenebilir, gönderilen miktardan bir yüzde kesilebilir veya iki yöntemin bir çeşit kombinasyonu uygulanabilir.

Facebook her ne kadar şaibeli olsa da vizyoner bir şirket. Facebook’a güvenmesek bile Libra Birliğinin kurucu üyeleri olan Mastercard ve Visa’ya paramızı emanet edecek kadar güveniyoruz.

Kişisel güvenlik açısından ise Facebook kullanıcıların Libra’nın güvenli olduğuna inanması için çeşitli vaatlerde bulunuyor. Örneğin Facebook’un dijital cüzdanı Calibra’nın kullanıcılar onay vermediği sürece finansal bilgilerini kullanmayacağını duyurulmuştu. Ayrıca Libra’nın neredeyse masrafsız olması da kullanıcı çıkarlarına yönelik bir gelişme olarak sıralanabilir.

Sosyal ağdaki pazarın ve kullanıcı tabanının genişliğine bakıldığında “ekonomik hareketliliğin geleneksel finansal sistemlerden sosyal mecralara kayması ve blockchain kurlarının buraya entegre edilmesiyle birlikte” buna benzer gündelik operasyonlardan hatırı sayılır miktarda gelir elde etmek mümkün. Hem işletme hem de felsefi açıdan önermeler oldukça güçlü ve bu tarz uyarlamaların hayata geçirilmesi an meselesi. 

Facebook, Libra, Calibra… 

Blockchain teknolojisi şu anda pek çok farklı sektörde bozulmalara sebep oluyor ve bu bozulmaların önemli bir parçasının sosyal medya tarafında gerçekleşiyor. Yaşadığımız son dönem gelişmeler, gelecek yeniliklerin habercisi niteliğinde. 

Henüz ülkemizde böylesi kapsayıcı şekilde hissedilmese bile globalde başlayan trendler ışığında blockchain’in sosyal medyayı nasıl değiştireceğini ve blockchain tabanlı sosyal medya platformlarını Blockchaintime Dergisi Sonbahar 2019 Sayısı’nda bulabilirsiniz. 

Blockchain’in bankacılıktaki rolü konusunu ela aldığım Blockchaintime Dergisi İlkbahar 2019 sayısı hakkında merak ettiklerinizi aşağıdaki yazımda bulabilirsiniz. 

Fayda görmeniz dileğiyle. 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir